| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,851 |
| تعداد مقالات | 14,977 |
| تعداد مشاهده مقاله | 41,714,245 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,313,587 |
بررسی نسخۀ خطیِ شرحِ مخزنالاسرارِ خوقند ازبکستان (به همراه معرفی و نقد این شرح) | ||
| متن شناسی ادب فارسی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 آذر 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/rpll.2025.146719.2502 | ||
| نویسنده | ||
| علیرضا نبی لو* | ||
| گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه قم | ||
| چکیده | ||
| این مقاله به معرفی، نقد و بررسیِ نسخۀ خطی شرح مخزنالاسرار خوقند ازبکستان (شمخا) میپردازد که به شمارۀ ثبت KP7307 و شامل 201 برگ در موزۀ ادبیات خوقند ثبت شده و نگهداری میشود. هدف پژوهش، شناخت ویژگیهای نسخه و شیوۀ کار شارح، سنجش ارزش تحقیقی شرح و مقایسۀ آن با شروح برجستۀ پیشین و معاصر (از جمله محمد بن قوام بلخی، قاضی ابراهیم تتوی، وحیددستگردی، ثروتیان و زنجانی) است. در بخش نخست، بهقصد معرفی شیوۀ کار شارح، به برخی ویژگیهای زبانی و ادبیِ شرح، مانند استناد به آیات و احادیث، نکات بلاغی، نکات دستوری و واژگانی، استناد به شعر شاعران دیگر و... پرداخته شد. در بخش دوم، نمونههایی از شرح ابیات مخزنالاسرار مورد تحلیل قرار گرفت و تفاوتهای ضبطی، روشی و تفسیریِ نسخۀ خوقند با دیگر شروح نشان داده شد؛ در بخش سوم، برخی خطاها و لغزشهای شارح در توضیح و تبیین ابیات بررسی شده مواردی مانند تیر خوردن خواجه نظام طوسی، معرفی «بابل» بهعنوان چاهی در کشمیر، اختلاف ضبطِ برخی واژهها و استناد غلط برخی شواهد شعری. نتایج نشان میدهد که نسخۀ خطی خوقند، شرحی درخور توجه و قابل مطالعه است و در بسیاری موارد همطراز با شروح معتبر است، هرچند از برخی لغزشهای آن نباید چشم پوشی کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نسخۀخطی خوقند ازبکستان؛ مخزن الاسرار؛ محمد بن قوام بلخی؛ قاضی ابراهیم تتوی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 135 |
||