| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,895 |
| تعداد مقالات | 15,402 |
| تعداد مشاهده مقاله | 45,126,631 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 18,103,519 |
تبیین فرآیندهای تکاملی سیستمهای کارستی با تلفیق دادههای هیدروژئوشیمیایی و کانیشناسی (مورد مطالعه: چشمههای دیمه و پیرغار در استان چهارمحال و بختیاری) | ||
| جغرافیا و برنامه ریزی محیطی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 30 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/gep.2026.149472.1796 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه گراوند1؛ سید موسی حسینی* 2 | ||
| 1دانشکده جغرافیا دانشگاه تهران | ||
| 2تهران | ||
| چکیده | ||
| با وجود پتانسیل بالای آبخوانهای کارستی زاگرس فقدان رویکردهای تحلیلی یکپارچه، مدیریت ریسک و برنامهریزی محیطی در این مخازن را با چالش مواجه کرده است. این پژوهش با هدف تحلیل هیدروژئوشیمیایی و ارزیابی تکامل سیستم کارستی در چشمههای دیمه و پیرغار واقع در استان چهارمحال و بختیاری انجام شد. برای این منظور، دادههای هیدروشیمیایی چشمهها در یک دوره آماری ۲۰ ساله (۱۳۷۹–۱۳۹۸) مورد بررسی قرار گرفت و ویژگیهای لیتولوژیک و کانیشناختی سازندهای منطقه نیز از طریق آنالیزهای کلسیمتری، XRF و XRD بر روی 20 نمونه سنگ ارزیابی شد. نتایج نشان داد تیپ غالب آب در هر دو چشمه، بیکربناته کلسیم–منیزیم (Ca–HCO₃) است که نشاندهنده تسلط فرآیند انحلال کانیهای کربناته بر سایر فرآیندهای شیمیایی است؛ این امر توسط شاخصهای تبادل یونی و نمودارهای گیبس تأیید شد. همچنین، اندیسهای اشباع (SI) نشان داد آبها در دورههای مرطوب و خشک، نسبت به کلسیت و دولومیت در وضعیت اشباع و فوقاشباع هستند که بیانگر تفاوت در زمان ماندگاری و الگوی جریان در دو سامانه است. یافتههای کانیشناسی نشان داد در حالی که هر دو توده از سنگآهک با خلوص بالا تشکیل شدهاند، پیرغار (سازند آسماری) با خلوص کلسیت ۹۹٪، جریانهای مجرایی و زمان ماندگاری کوتاه، یک سامانه کارستی توسعهیافته را نشان میدهد. در مقابل، توده دیمه به دلیل دولومیتیشدن موضعی، پایداری شیمیایی بالاتر و زمان ماندگاری طولانیتری دارد. در نهایت، تلفیق دادههای هیدروشیمیایی و سنگشناسی، تفاوت در تاریخچه دیاژنتیکی و واکنشپذیری این دو سامانه را تبیین کرد که میتواند مبنایی برای مدیریت پایدار منابع آب زیرزمینی در مناطق کارستی باشد | ||
| کلیدواژهها | ||
| هیدروژئوشیمی؛ توسعه کارست؛ فرآیندهای انحلال سنگ؛ .تکامل آب کارست؛ زاگرس | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3 |
||