پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,888 |
| تعداد مقالات | 15,346 |
| تعداد مشاهده مقاله | 44,585,158 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 17,926,158 |
جملات معترضه و کارکرد آن در برجستهسازی (با تکیه بر متون منتخب نثر فنی از قرن هفتم) | ||
| فنون ادبی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/liar.2026.148155.2563 | ||
| نویسندگان | ||
| الهه آذربایجانی1؛ حسین قربانپور آرانی* 2؛ عباس زارعی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده زبان و ادبیات خارجی، دانشگاه کاشان، شهر کاشان، ایران. | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و زبان های خارجی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران | ||
| 3دانشیار، گروه زبان و ادبیات انگلیسی، دانشکده زبان و ادبیات خارجی، دانشگاه کاشان، شهر کاشان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| جمله، به عنوان اصلیترین واحد بررسی زبان، موردتوجه زبانشناسان بوده است. بسیاری از جملات، علاوه بر معنای اولیهای که متبادر میکنند؛ مقاصد نهفتهای دارند که با بررسی زیرساختهای متون آشکار میشوند. با بررسی برخی متون، ایدئولوژی حاکم بر جامعة نویسنده آشکار میشود. جملة معترضه که از زمرة جملات برجستهساز محسوب میشود؛ اگرچه رکنی ضروری محسوب نمیشود؛ اما بر قدرت نویسنده در ارائة مطلب تأثیرگذار است. جملات معترضه، گاه چنان در ساختار روایی، مستقر میشوند که حذف آنها به جمله آسیب معنایی وارد میکند. جملات معترضه، اسلوب گفتمانی پرکاربردی در متون فنی قرن هفتم به شمار میآیند. در این پژوهش، با بازخوانی و جستاری تفصیلی در کتب نثر فنی منتخب از قرن هفتم، یعنی کتابهای نفثهالمصدور، تاریخ جهانگشا و راحهالصدور، کارکردهای برجستهسازی جملات معترضه در این متون نمایانده شده است. ابتدا پیشینة اعتراض در دستور زبان فارسی، بلاغت اسلامی و بلاغت غرب بررسی میشود. سپس با دستهبندی کارکردهای برجستهسازی جملات معترضه، اغراض نهفته در متون، بررسی شدهاند و شیوههای بلاغی بهکارگیری آنها نیز معرفی شده است. نتایج پژوهش نشان میدهد که این جملات، یازده کارکرد برجستهسازی مهم در متون فنی دارد که عبارتند از: تجلی مفاهیم حاصل از شبیهسازی در فضاسازی متن؛ توالی مترادفات برای مؤکدساختن کلام؛ ادب و قدرت؛ توصیفات ابژکتیو (عینی)؛ تصاویر متحرک در محور افقی عاطفه و تخیل؛ ستایش و دعا مبتنیبر طلب فضل و معنویت برای پادشاه؛ لعن بیدادگری و تمنای هلاکت بیدادگر؛ معترضههای کنایهمحور و بازتاب مسائل ایدئولوژیک؛ محسوسکردن تجربیات خاص یا انتزاعی با استفاده از تمثیل؛ پندنامههای معترضة خطابی و حسن ختام. | ||
| کلیدواژهها | ||
| جملة معترضه؛ شیوة بلاغی؛ برجستهسازی؛ مداخلة گفتمانی راوی؛ نثر فنی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||