| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,882 |
| تعداد مقالات | 15,307 |
| تعداد مشاهده مقاله | 44,020,794 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 17,809,010 |
دنیا بر مدار مثنوی چگونه می چرخد؟ (سیری در استعاره های مفهومی دنیا در دفتر سوم مثنوی معنوی) | ||
| فنون ادبی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 31 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/liar.2026.148746.2586 | ||
| نویسندگان | ||
| تقی اژه ای* 1؛ مهرنوش امین2 | ||
| 1گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اصفهان، ایران | ||
| 2دانش آموخته کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه اصفهان، ایران | ||
| چکیده | ||
| یکی از ویژگیهای برجستۀ متون تمثیلی، برخورداری از دو سطح روساخت و ژرفساخت است. استعارۀ مفهومی ابزاری فراهم می-آورد تا با لایهبرداری از متن و واکاوی اندیشۀ آفرینندۀ اثر، دریچههای جدیدی از شناخت بر مخاطب گشوده شود. به بیان دیگر، استعاره مفهومی با انتقال مفاهیم انتزاعی به حوزهای عینی یا نسبتاً عینی، امکان درک و تبیین روشنتر آنها را برای مخاطب فراهم میسازد. پژوهش حاضر به شیوۀ تحقیقی_تحلیلی از چشمانداز لیکاف و جانسون به بررسی استعارههای مفهومی دنیا و تفکیک حوزههای مبدأ آن در دفتر سوم مثنوی معنوی میپردازد و در پی یافتن ارتباطهای معنادار میان زندگی شخصی_اجتماعی مولانا و گزینش حوزههای مبدأ این دسته استعارههاست. نگارندگان با بررسی استعارهها میکوشند به نگرشی جامعتر و ژرفتر از مفهوم دنیا در اندیشه مولانا دست یابند. یافتههای پژوهش نشان میدهد که استعارههای هستیشناختی دنیا در این دفتر بیشترین بسامد را دارند و استعارههای جهتی دنیا از کمترین بسامد برخوردارند. در گزینش حوزههای مبدأ نیز شاعر از عناصری بهره گرفته-است که در زیستجهان او در بلخ و قونیه به صورت تجربی و ملموس حضور داشتهاند. همچنین نتایج پژوهش نشان میدهد که عنصر «دنیا» در این اثر غالباً بار معنایی منفی دارد و مولوی هربار از روزن تازه به آن نگریستهاست تا در چهارچوب استعارههای مفهومی گوناگون، ابعاد جامعتری از مفهوم دنیا به مثابه هستی اینجهانی، پیش چشم مخاطب آشکار سازد. بیشتر این استعارهها بر فریبندگی، وابستگیزایی دنیا و بازداشتن انسان از وصول به محبوب ازلی تأکید دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| استعارۀ مفهومی؛ مثنوی معنوی؛ دنیا؛ لیکاف؛ جانسون | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 15 |
||