پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,877 |
| تعداد مقالات | 15,278 |
| تعداد مشاهده مقاله | 43,730,696 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 17,562,996 |
دین،آیین، قدرت و هویت در ایران: بررسی تطبیقی دو الگوی ساسانی و صفوی | ||
| پژوهش های تاریخی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 27 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/jhr.2026.148367.2940 | ||
| نویسندگان | ||
| ابراهیم شاطری پور1؛ اردشیر اسدبگی* 2؛ اصغر منتظرالقائم3 | ||
| 1دانشجوی دکتری ، تاریخ و تمدن ملل اسلامی، علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، ایران | ||
| 2اﺳﺘﺎدﻳﺎر، ﮔﺮوه ﺗﺎرﻳﺦ و ﺗﻤﺪن ملل اﺳﻼمی، داﻧﺸﮕﺎه آزاد اﺳﻼمی، واﺣﺪ مشهد، ایران | ||
| 3گروه تاریخ- دانشکده ادبیات و علوم انسانی- دانشگاه اصفهان- اصفهان | ||
| چکیده | ||
| چکیده: پژوهش حاضر با رویکردی تطبیقی-تحلیلی، به بررسی سازوکارهای مشروعیت سیاسی، حکمرانی و هویتسازی در دو دولت ساسانی و صفوی میپردازد و نقش متقابل دین، آئین، قدرت و هویت را در شکلگیری و تداوم دولت در ایرانزمین تحلیل میکند. پرسش اصلی پژوهش آن است که این مؤلفه ها در دو دوره تاریخی چگونه در پیوندی ساختاری، به تولید اقتدار سیاسی، انسجام اجتماعی وهویت ملی انجامیدهاند. فرضیه پژوهش بر این اساس استوار است که قرائن تاریخی نشان میدهد صفویان در فرآیند دولتسازی، بهگونهای آگاهانه و نهادی از الگوی حکمرانی ساسانیان الهام گرفتند و با بازخوانی عناصر دینی، سیاسی وآیینی ایران باستان در چارچوب الهیات شیعی، نوعی سلطنت قدسیِ بازتعریفشده را بنیان نهادند. یافتهها، بر پایه تحلیل منابع دستاولی چون کارنامه اردشیر بابکان، دینکرد، آثارالباقیه، عالمآرای عباسی و خلاصهالتواریخ نشان میدهد که در هر دو دوره، دین رسمی و نهاد قدرت با بهرهگیری از آیین ها، نهتنها نظم سیاسی را تثبیت کردند، بلکه به باز تولید هویت جمعی و تمدنی انجامیدند. نتیجه پژوهش نشان میدهد که صفویان با اقتباسی سنجیده از الگوی ساسانی، موفق شدند پیوند دیرپای دین، آیین و قدرت را در ساخت دولت ایرانی- اسلامی بازآفرینی کنند؛ الگویی که نه تنها در شکلگیری هویت ایرانی- شیعی صفوی، بلکه در برخی سازوکارهای حکمرانی معاصر ایران نیز تداوم یافته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آیین ها دولت ساسانی؛ دولت صفوی؛ هویت ایرانی؛ دین و قدرت | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 12 |
||