| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,877 |
| تعداد مقالات | 15,278 |
| تعداد مشاهده مقاله | 43,730,695 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 17,562,980 |
واکاوی علل و زمینههای همزیستی مشاوران و کارگزاران یهود با حکومتهای مسلمان در سدههای نخستین هجری (سدههای ۳ـ۱ق/۷ـ۹م) | ||
| پژوهش های تاریخی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 تیر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/jhr.2026.148595.2928 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه رنجبر؛ حمیدرضا ثنائی* ؛ aghdassi اقدسی | ||
| گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| حضور مشاوران و کارگزاران یهود در ساختارهای اداری، مالی، امنیتی و مشورتی حکومتهای مسلمان در سدههای نخستین هجری (سدههای ۳ـ۱ق/۷ـ۹م)، باوجود پیشینۀ پرتنش روابط یهودی- مسلمان در صدر اسلام، مخالفتهای اجتماعی و محدودیتهای فقهی ـ حقوقی، پرسشی بنیادین دربارۀ چرایی و چگونگی این پدیده برمیانگیزد. از اینرو، پژوهش حاضر با روش تحلیلی ـ تاریخی و بهرهگیری از منابع اسلامی و یهودی نظیر مکاتبات دوران گائونی، چرایی این پدیده را به مثابه تصویری کوچک اما اثرگذار از همزیستی یهودی ـ مسلمان واکاوی میکند. در این چارچوب، پژوهش پیشرو، خوانش انتقادی واسرشتروم از مفهوم همزیستی گویتین را برای توصیف الگوی رابطۀ کارگزاران یهود با حکومتهای مسلمان به کار گرفته است و با بررسی بسترهای کلیدی، شامل ویژگیهای دوران گائونی، فتح اورشلیم، فتوح مسلمانان، شکلگیری حکومتهای نوپا، وابستگی کارکردی به برخی علوم و فنون و بحران قدرت در حکومتهای مسلمان، به پیگیری علل این همزیستی پرداخته است. یافتهها نشان میدهد که این همزیستی، نه رابطهای آرمانی، مانند«آرمانشهر بین ادیانی»گویتین بود و نه ارادهگرایی مفرطِ حاکم در نظریۀ «بحران تحرک» واسرشتروم را تأیید میکرد؛ بلکه سازوکاری تاریخی مبتنی بر تعامل متقابل و منافع نامتقارن بود که در بستر شرایط تاریخی مانند فتوح مسلمانان و «بحران قدرت» در حکومتهای مسلمان شکل میگرفت و تقویت میشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| همزیستی؛ کارگزاران یهودی؛ حکومتهای مسلمان؛ دوران گائونی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 71 |
||